Jaarallegaar – De beste mooie gratis stukjes van 2015

Vroeger maakte ik jaarlijstjes (2006, 2007, 2008, 2009, 2010, 2010/2011), nu al een paar jaar niet meer. Niemand weet waarom niet.

Vroeger las ik het liefst openhartige, fijnzinnig geschreven weblogs, de laatste jaren zijn die steeds moeilijker te vinden. Ik ben wars van reclame en gemaniëreerde openhartigheid, dus de speld en de hooiberg-metafoor ligt op de loer. Met veel moeite kon ik een jaarlijstje samenstellen. Doe er je voordeel mee.

De beste mooie gratis stukjes van dit jaar.

Ik zet er ‘gratis’ bij, omdat er een boel columnisten zijn die fantastisch werk afleveren, maar dat werk staat vaak achter een betaalmuur en verwijzen naar betaalmuren is weinig effectief. Vandaar en daarom.

10. Ilse Baetslé
Gents overblijfsel uit de weblogoudheid. Heeft het hart op de goede plaats, is zoals alle fossielen steeds beweginglozer, maar schreef net voldoende om in dit lijstje te belanden. Voor moois over het leven in het algemeen en dat van een welbespraakte liefhebber van veel en nog meer in het bijzonder, rep je naar kerygma.be.

9. Hanneke Hendrix
Hanneke en ik gaan way back. Als ik in het vorige decennium een jaarlijstje met weblogs maakte, eindigde Hanneke steevast hoog. We maakten dezelfde ontwikkeling door: van heel veel schrijven op onze website, naar vooral broodschrijven. Maar dit jaar hing Het meisje dat op dinsdag het bier schenkt haar smartphone aan de wilgen, ze verdween grotendeels van Facebook en Twitter, waardoor mijn contact met haar terugkeerde naar de situatie van tien jaar geleden. Ik las haar en zijn las mij (hoop ik). Voor waarachtig en verstild, en voor schrijnend en hoopvol: allen daarheen.

8. Klaas Knooihuizen
Pas heel kort geleden ontdekt en nu al hooked. Ik kan weinig zeggen over de inhoud, want ik ben zelf dus nog een Klaas Knooihuizen-groentje, maar ik durf wel te garanderen dat een deel van jullie over enige tijd blij zal zijn dat ik dit linkje nu plaats.

7. Revisor en Tirade
Twee literaire tijdschriften met een geschiedenis, die allebei online behoorlijk actief zijn. De bijdragen op Tirade kunnen me de ene keer meer bekoren dan de andere, toch hou ik de site nauwgezet in de gaten, om maar geen parels te missen. Parels, vraag je? Nou dit gedicht van Hannah van Wieringen na de aanslagen in Parijs bijvoorbeeld. Deze vond ik ook mooi. Of dit ultra-korte verhaaltje van Wytske Versteeg. Voor de Revisor geldt hetzelfde: niet alles is fantastisch, maar het loont enorm de moeite de site toch op de voet te volgen. Ik schreef voor Canvas een volledige column over een verhaal op de Revisor: Winter-IJsland. Ik ga hier niet nog eens vertellen hoe mooi ik dat verhaal vond, lees maar bij Canvas (bij dinsdag). Voor het overige lees ik erg veel teksten op de Revisor helemaal uit, en dat alleen al is al een plaats in deze lijst waard.

6. Anna van Praag
Anna had al geen doorsneeleven, maar nu ze in het Mandelahuisje aan het Amsterdamse IJ woont, zijn haar verhalen soms ronduit hallucinant. Ik benijd haar drukke leven als kinderboekenschrijfster c.q. herbgierster niet, maar juist daarom vind ik het zo fijn dat ze me de kans geeft mee te kijken in haar leven; dan hoef ik het zelf niet allemaal te doen. Voor spannende dagverslagen en mooi gemijmer: annavanpraag.nl

5. Jowi Schmitz
Jowi pint vast, zoomt in en vervormt. Na een paar jaar lezen heb ik een boel mooie scherven in handen waarmee ik een prachtige Jowi zou kunnen bouwen. Maar dat moet je dan dus wel zelf doen. Dat is Jowi, geen gemakkelijk verslag, maar altijd een twist of een stilte die te raden overlaat. En dat vind ik zo mooi. Zo veel schrijven en zo weinig stomweg prijsgeven. Klik maar.

4. hard//hoofd
Mocht je hard//hoofd nog niet kennen: geen dank! Ik ben enthousiast over veel verhalen en tekeningen op de site, maar ik ben vooral heel erg gelukkig als Kasper van Rooijen een stukje schrijft, of als Laura van der Haar opnoemt wat ze mooi vindt.

3. Gerbrand Bakker
Ik volg Gerbrand Bakker al jaren en voel me soms net een vriend die mag meedelen in het wel en wee van een schrijver met een huis in Duitsland en een hond met een gebruiksaanwijzing. Ik weet niet precies wat het is dat ik zo onweerstaanbaar vind, maar misschien is het de gedetailleerde verslaglegging van redelijk gewone dagen waardoor je een soort intimiteit voelt, met als grote verdienste van Gerbrand dat het nooit sentimenteel wordt. Hier moet je wezen.

2. San F. Yezerskiy
Pijn en hoop, donker en licht, klein en groot. Bij San is er sprake van contrasten. In elk stukje word je opgetrokken en neergeduwd, het één bestaat niet zonder het ander. Nu ik dit schrijf, klinkt het als een immens cliché, maar vertrouw me toch maar: het is echt de moeite waard om soren.be toe te voegen aan je ‘te volgens websites’.

1. Henk van Straten
Henk schrijft trouw, denkt mooi en gaat diep. Ik wilde favoriete stukjes uitkiezen om een en ander te bewijzen, maar na een beetje scrollen en wat lezen dacht ik: ja zeg, ga nou maar gewoon kijken. En dat is zo fijn aan Henk: zowel qua freqeuntie als qua kwaliteit stelt hij zelden teleur.