Stukjes in het wild

Mijn 'stukjes in het wild' verschenen sinds 2003 op zezunja.nl. Tegenwoordig schrijf ik in het wild op maartjeluif.com.

  • Stukjes in het wild

    Mijn invloed­rijk­ste tie­ne­ral­bums

    Zomer 1989, 15 jaar. Weer een spelletje met muziek. De vorige keer zocht ik de mooiste nummers bij dertig thema’s, deze keer de invloed­rijk­ste albums tussen mijn 14e en 18e. Voor mij dus tussen begin 1988 en eind 1991. Ik schreef op Facebook aan Maarten en Seppe van wie ik het idee jatte (en die het zelf hier vandaan hadden): ‘Tien … god­al­le­mach­tig … de helft van de platen die ooit belang­rijk zijn geworden, heb ik toen ontdekt. Het is gek­ken­werk. En toen ik 14 was luisterde ik ook nog eens totaal andere muziek dan toen ik 18 was. Maar ik zal verder niet morren, streng zijn en gewoon aan de slag gaan. Verdorie.’ Dat doe ik dus maar. Nog een paar dis­clai­mer­tjes. Ik meen opge­van­gen te hebben dat je bij het einde van je mid­del­ba­re school moet ophouden, daarom heb ik Pearl Jam, Red Hot Chili Peppers, Nirvana, Rage Against the Machine en zulks eruit gelaten. Officieel vallen die nét binnen die vier jaar, maar eind 1991 hadden die mijn hart nog niet of nau­we­lijks veroverd. Ook heb ik Prince niet genoemd, want ik draaide alle albums die hij tot dan toe had gemaakt helemaal grijs, dus dan zou de top tien in een keer vol…

  • Over natuur,  Stukjes in het wild

    Jaar­over­zicht 2016

      Omdat mijn werk vrijwel alleen maar bestaat uit lezen en schrijven, probeer ik tijdens vrije dagen mijn let­ter­con­sump­tie een beetje te beperken. Dan doe ik doorgaans dingen die ik minder goed kan, zoals websites maken, muziek, teke­nin­gen, of een krui­den­tuin. Deze kerst­va­kan­tie besloot ik iets te doen met de 148 video’s die 2016 me had opge­le­verd. In 2010 deed ik ook al eens zoiets en ik her­in­ner­de me dat het bevre­di­gend was om al je filmpjes uit één jaar nog eens te bekijken met een goede reden. Het probleem is: ik kan niet alleen niet goed monteren, het materiaal dat ik mezelf aanlever is ook nog eens tamelijk waar­de­loos. Zo ben ik een ouder­wet­se staand­beeld­fil­mer, ik zie slecht waardoor ik bij bruine beesten in bruine natuur niet voldoende scherp­stel. De iPhone‐camera weet zich geen raad met 80 procent van de licht­si­tu­a­ties en ik kan enorm slecht overweg met de iPhone‐video‐interface (zie het einde van dit filmpje) waardoor ik de beste beelden vaak net niet heb. Kortom: dit filmpje is een wor­ste­ling met alles wat ik niet kan. Geniet ervan. Zet je geluid aan, je scherm groot en let goed op.

  • Stukjes in het wild

    Eve­ry­thing she wants

    Mijn oudere zus en ik kunnen inmiddels goed met elkaar overweg, maar dat is ooit anders geweest. Vier jaar verschil en een dia­me­traal ander karakter leidden nogal eens tot slaande ruzies en uit­ein­de­lijk tot een ietwat vroeg vertrek mij­ner­zijds. Har­mo­ni­eu­ze momenten bestonden bij ons uit op vreedzame wijze elk wat voor onszelf doen, want samen spelen was niet onze sterkste kant en onze ouders waren al dik tevreden als we elkaar niet verbaal of fysiek te lijf gingen. Echte vriend­schap leek een optie uit het onge­rijm­de. Ik was de jongste en tot mijn twaalfde de meest bedeesde en ik verlangde intens naar een connectie met mijn zus, maar wist bij God niet hoe ik dat aan moest pakken. Mijn leven bestond uit Mon­ch­hi­chi, lego en Kinderen voor Kinderen, haar leven bestond uit stiekem roken, oog­pot­lood en jongens. Daar­tus­sen­in lagen vier ono­ver­brug­ba­re jaren. Om haar terwille te zijn stelde ik me deemoedig op als we samen waren. Ik liet de kop­te­le­foon afpakken, de afstands­be­die­ning en de tele­vi­sie­gids, en ik keek en luisterde mee naar dingen die ik niet begreep in de hoop dat die vier jaar ineens vervlogen zouden zijn. In eerste instantie moesten we alleen de audio‐installatie en de tv delen, maar met de…

  • Stukjes in het wild

    Geen kat­ach­ti­ge

    Gang door, langs de dansvloer, trap op, zaal in, trap af, andere gang, andere zaal, omdraaien, terug, en dat steeds opnieuw. Ik kijk op mijn telefoon. 22:30. Negen uur reizen, meer dan honderd euro aan reis‐ en ver­blijf­kos­ten en dan na twee uur weggaan? Kan dat? Ik denk aan al die keren dat ik op feestjes, concerten en eve­ne­men­ten door het gedruis cirkelde op zoek naar een nog leuker feest, concert of evenement. Paradiso, Roxy, Dansen bij Jansen, Melkweg, de AB, het Depot. Een leven lang langs hallen, wc’s en gar­de­ro­bes naar boven‐ of bene­den­za­len in de illusie dat om de volgende hoek de avond wél is zoals ik me had voor­ge­steld. Huis­feest­jes: voorkamer, ach­ter­ka­mer, gang, keuken, tuin of balkon. Of Lowlands: van de Alpha naar de X‐Ray, naar de India, naar de Charlie. Steevast op weg naar het gevoel waar ik op hoop, de gesprek­ken die ik droom en de mensen die exact passen in de illusies die ik over de gebeur­te­nis koester. 22:35. Welke kant loop ik op? De gang in en dan de trap op? En zo ja, welke trap? En zo nee, eerst naar het ach­ter­zaal­tje? Of de dansvloer over? En waarom dan? Wat denk ik aan te treffen? Ooit tekende ik in Artis…

  • Stukjes in het wild

    Niet meer naar buiten

    Als Wannes en ik niet uitkijken, zien we soms dagenlang niemand. Dan eten we twee weken uit de voorraad, halen we slechts een frisse neus in het uit­ge­stor­ven park achter de tuin en laten we brood­krui­mels achter op sociale media ten teken dat we nog leven. De afgelopen week was het weer raak. We hadden twee kansen om iemand te zien: 1. we gingen een kerstboom kopen en 2. we gingen een plumeau kopen. Bij kans 1 waren we in de Aveve. Het was een door­de­week­se ochtend, waardoor het stil was in de winkel, want de rest van de wereld had andere ver­plich­tin­gen. Met de uit­ver­ko­ren boom naderden we de kassa, waar het ineens heel druk bleek. Er stond een lange rij en Wannes en ik sloten geduldig met kar en boom achteraan. Het kas­sa­meis­je riep er nerveus een collega bij die op haar dooie akkertje aan kwam wandelen. ‘Ge moogt ook bij mij aan­slui­ten’, zei ze in het voor­bij­gaan. Omdat we achteraan stonden, maakten Wannes en ik geen aan­stal­ten om van rij te wisselen. Maar toen er bij de nieuwe kassa uit­ein­de­lijk slechts twee karren aansloten en ik nog vijf karren voor ons telde, leek wisselen de enige juiste optie.…

  • Stukjes in het wild

    A 30 Day Song Challenge

    Op Twitter gaat er al een een tijdje een lijstje rond aan de hand waarvan mensen dertig dagen lang elke dag een nummer plaatsen op basis van een categorie. Geduld, dat zijn de anderen, dus ik ga niet eens proberen die liedjes dertig dagen op te sparen, ik zet ze er in één keer op. Ik heb bij de video’s vooral gelet op twee dingen: 1. Is het wel de uit­voe­ring die ik zo mooi vind? en 2. Is de geluids­kwa­li­teit aan­vaard­baar? Daarom zitten er filmpjes tussen met bela­che­lijk beeld: gewoon niet op letten. Luisteren! 1. A song you like with a color in the title Muse – Super­mas­si­ve Black Hole   Ik maakte in 2010 een jaar­over­zicht met dit liedje erachter gemon­teerd (zie filmpje). Ik dreig vaak over Muse heen te groeien, maar de bombast is zo perfect dat het ondoen­lijk is het lelijk te gaan vinden. Spotify‐linkje.

  • Over journalistiek,  Stukjes in het wild

    Uit­ge­zucht en weg­ge­zucht

    Normaal is het al lang niet meer, solidair zijn. In de jaren negentig, toen het gif van de neo­li­be­ra­li­se­ring al werd geïn­jec­teerd maar de mensen zelf nog gewoon deden alsof barm­har­tig­heid en mede­men­se­lijk­heid van­zelf­spre­kend was, viel je nog niet in negatieve zin op als je uit­ge­spro­ken solidair was met min­der­he­den. Nu is dat anders, soli­da­ri­teit wordt zonder al te veel scrupules in de kaar­ten­bak onder ‘aan­stel­le­rij’ geschaard. Soli­da­ri­teit hoeft natuur­lijk niet leuk te zijn, daarvoor is het te prin­ci­pi­eel, maar toen ik in de jaren negentig als jour­na­list mijn eerste stukken schreef over struc­tu­re­le uit­slui­ting ver­oor­zaak­te dat zelden de kramp die ik nu aantref wanneer mijn stukken inleving in andere mensen vergen. Niet dat mijn lezers destijds erg enthou­si­ast rea­geer­den als ik met onderzoek bloot­leg­de hoeveel uit­slui­ting er vooral op beleids­ni­veau gaande was, maar ik werd op een enkele kwaaie brief na zelden ‘uit­ge­zucht’ op basis van mijn weinig opbeu­ren­de boodschap. Tegen­woor­dig word ik voort­du­rend uit­ge­zucht en weg­ge­zucht. Ik schreef er precies een jaar geleden een column over, dus dat aspect ga ik niet nog eens herhalen, maar neem van mij aan: de mensen zijn te moe voor openlijke soli­da­ri­teit. Ze willen nog net op een fat­soen­lij­ke partij stemmen en wat geld overmaken naar wat goede…

  • Columns,  Stukjes in het wild

    Na 96 uur debat­te­ren

    Eén ding had ik me voor­ge­no­men toen ik het Zwarte Pieten‐stuk schreef: het gaat niet om mijn gelijk, het gaat überhaupt niet om mij, het gaat om het bewust­zijn dat er uit­slui­tings­me­cha­nis­men zitten in ‘klei­nig­he­den’ als Zwarte Piet en dat een beetje omzich­tig­heid in col­lec­tie­ve uitingen dús op zijn plaats is. Dat uit­gangs­punt – het gaat niet om mijn gelijk – had tot gevolg dat ik álle gesprek­ken aan moest gaan, het ging mij er immers niet om dat de ver­schil­len­de groepen op een eilandje hun mid­del­vin­ger naar elkaar zouden opsteken, maar dat er in de samen­le­ving een vleugje bewust­zijn door­dringt van de problemen die ste­reo­tie­pe beeld­vor­ming oplevert. Dat doe je niet door te zeggen: ja doei, rot maar op met je andere mening, maar door zo open mogelijk het gesprek met elkaar aan te gaan. Er waren vier problemen bij dat open gesprek: De Neder­lan­ders Er zijn veel Neder­lan­ders onder mijn volgers die over het algemeen een veel beter, breder, langer en door­wroch­ter debat achter de rug hebben. Voor hen was mijn stuk een herhaling van zetten en ik denk zelfs dat ze de indruk kregen dat ik ter eigener eer en glorie nog eens een paar zetten terugging. Simpelweg omdat…

  • Stukjes in het wild

    Duis­ter­der

    We kregen bericht van een van de ver­ze­ke­rin­gen die mogelijk de schade van de beroving zou dekken en jawel, ‘cou­lan­ce­hal­ve’ zullen ze de helft van de geleden schade vergoeden. Ik kan hier heel lang uitweiden over hoe onlogisch het is om je maar voor de helft aan­spra­ke­lijk te voelen, of hoe jammer het is dat we dus toch nog veel schade uit eigen zak moeten betalen, maar ik kan ook vertellen hoe groot de opluch­ting is – klaar nu, dóór –  en hoe leuk het is aan Wannes’ gezicht te zien dat hij het als een cadeautje beschouwt. Want door de hard­voch­ti­ge houding van veel ver­ze­ke­raars krijg je vaak het gevoel dat je een onge­loof­lij­ke mazzelaar bent die vooral niet moet vergeten zijn handjes dicht te knijpen. Het bericht over de coulance van de ver­ze­ke­ring kwam op de dag dat Trump werd verkozen. We gingen naar de winkel om troos­te­ten in te slaan en ik maakte een pan erw­ten­soep die in niets deed vermoeden dat Wannes en ik maar met zijn tweeën zijn. Op de helft van mijn eerste kom soep hoorde ik heel hard ‘knerps’. Ergens achterin mijn mond was een stuk van mijn kunst­ge­bit afge­bro­ken. De dag kon dus tóch nog duis­ter­der. Ik belde…

  • Stukjes in het wild

    Bye bye dread­locks

    Ze zijn eraf. Na vijftien jaar trouwe dienst heb ik er gisteren de schaar in gezet. In 2007 heb ik ze er ook al eens afgehaald, maar toen ben ik vrij snel nieuwe gaan maken. Deze keer vermoed ik dat dat niet gaat gebeuren. Wel zal ik net als toen weemoedig zijn, een rouw­pro­ces doormaken. Want het is slikken, het afscheid van mijn silhouet, mijn special feature, mijn avatar. Na meer dan een derde van mijn leven ben ik ineens onher­ken­baar. Maar ik ben ook eindelijk verlost van de hoofdpijn, van een pond haar dat 24/7 aan mijn hoofdhuid trok of op mijn fontanel balan­ceer­de, en van het groot onderhoud dat een dikke bos dread­locks nu eenmaal vergt. De opluch­ting is gigan­tisch. Ik kon eindelijk ont­span­nen toen na al die jaren het dou­che­wa­ter recht­streeks mijn hoofdhuid masseerde. Mijn adem stokte de eerste keer dat Wannes me gisteren over mijn bol aaide en ik daad­wer­ke­lijk iets vóélde. Het sliep opmer­ke­lijk vrij, zo zonder het gewicht van een flinke mango boven me op het kussen. Het is bevrij­dend om een muts op te zetten en niet het idee te hebben dat het een twééde muts is. Het blijkt ver­ras­send aangenaam om een lus van een…

  • Stukjes in het wild

    Akoestiek

    We betreden het erf van de hoeve. Als Wannes de deur van de stal opendoet, valt de akoestiek als een glasbak over me heen. Later vertelt hij dat het bij hem werkt als bij een com­pu­ter­ven­ti­la­tor: het komt op, eerst zachtjes en traag, maar dan steeds sneller en luider, tot het niet te negeren oor­ver­do­vend is. Bij mij werkt dat anders: het slaat me in mijn gezicht, al die stemmen, kopjes, borden, glazen en lachsalvo’s, het noopt me tot inademen, waarna ik niet meer in staat ben die adem kwijt te raken. Ik neem plaats op een plastic stoel en stel me voor hoe mijn billen een deel van het geluid nu smoren, en hoe ik als ik hele grote billen zou hebben al het geluid kon smoren. Het lucht me een ogenblik op, maar het lawaai breekt er onmid­del­lijk weer doorheen. Geen gedachte is onge­naak­baar, geen seconde vrij van ruis. We zijn er met anderen, dus direct weer ver­trek­ken zou raar zijn, niettemin staan mijn reflexen in de richting van de deur. Met moeite denk ik een stolpje om mij heen. Op de randjes van de plastic stoel, langs mijn armen, rond mijn schouders, met dubbel glas bij mijn…

  • Stukjes in het wild

    Ach­ter­vol­ging

    Foto: Andrew Prickett De avond viel over de par­keer­plaats toen ik met het win­kel­kar­re­tje naar de overkapte kar­re­tjes­ver­za­mel­plek liep. Er kwam een auto aan die mij in mijn flank zou raken als ik niet zou inhouden of doorlopen, dus zette ik het op een hollen. Ram­mel­de­ram­mel. Met gestrekte armen stormde ik de kar­re­tjes­ver­za­mel­tun­nel in. Omdat ik te veel films heb gezien, stelde ik me in een flits voor dat de auto achter me aan zou komen, het tunneltje in, met plankgas tussen de hekjes onder het boogdakje om mij te ver­plet­te­ren. Ik ver­kramp­te en versnelde, rechtte mijn armen nog wat meer en sloeg net niet over de kop toen mijn karretje niet rinkelend ín het achterste karretje verdween, maar er – kedeng! – tegen knalde. Het bleek de kar­re­tjes­ver­za­mel­plek van een andere winkel. Non­cha­lant fluitend draaide ik de zwenk­wiel­tjes om en glim­lach­te naar Wannes die in de auto op me wachtte. Intussen vroeg ik me af of ik ooit uitgelegd zou krijgen hoe vreselijk spannend deze paar seconden waren geweest.

  • Stukjes in het wild

    To pro­ble­ma­ti­seer or not to pro­ble­ma­ti­seer

    Een goede slaper, zo zou ik mezelf typeren. Ik tuimel in normale omstan­dig­he­den met groot gemak in de armen van Morpheus, ik lig heel zelden lang wakker en hoewel ik ver­schil­len­de slaap­stoor­nis­sen heb (slaap­wan­de­len, slaap­pra­ten, slaapeten, pavor nocturnus en nacht­mer­ries) zou ik mezelf nooit als een slechte slaper betitelen. Van die stoor­nis­sen heb ik zelf namelijk veel minder last dan mijn bed­part­ner, en de laatste keer dat iemand ernstig gewond raakte door mijn nach­te­lij­ke stra­pat­sen is alweer een jaar of acht geleden. Maar het laatste jaar is er iets veranderd. Ik ben nog steeds een goede slaper, maar mijn slaap­pa­troon heeft zich gevoegd naar een ijzeren ritme dat op zijn zachtst gezegd verbazing wekt. Ik slaap namelijk al sinds vorig jaar exact zes uur per nacht. Nooit meer, nooit minder, zes uur. Val ik om 00:00 uur in slaap dan weet ik dat om zes uur mijn oogleden zullen open­klap­pen, is het twee uur, dan zal ik om acht uur naast mijn bed staan, maar raak ik per ongeluk om tien uur al in slaap, wat wel eens gebeurt na een zware dag, dan zal ik me dus om vier uur ’s nachts moeten zien te gedragen als was het…

  • Over natuur,  Stukjes in het wild

    Gesuis

    Wij horen hier veel suizen. Ver­schil­len­de wegen, de bomen die ruisen, de treinen in de verte, machines in huizen. Maar het mooiste suizen de vij­ver­vo­gels. Niet de duiven, die flappen van flap‐flap‐flap, en ze zweven even, en ook niet de kleine vogeltjes, die dartelen en duiken. Maar de ganzen en de meeuwen. De droge weerstand van tien­tal­len vleugels, het logge gewicht van een gans in de wind. De meeuwen die monotoon zoemen met duizenden lijfjes en een enkele schreeuw van wacht op mij. Er zijn dagen dat ik nog dieper de natuur in zou willen, maar tijdens dat gesuis, dat alle tril­lin­gen platdrukt, wil ik het liefste bij de vijvers blijven.

  • Stukjes in het wild

    Waarom Choco niet door het luikje gaat (2)

    Een jaar geleden schreef ik Waarom Choco niet door het luikje wil en sindsdien vraagt men mij regel­ma­tig: is ze er al doorheen geweest? Een antwoord in drie delen. 1. Ja Ja, ze is er al doorheen geweest. Het duurde even voor we het door­had­den, want het luikje zit in de kelder, dus we betrapten haar nooit op heterdaad en steeds als ze ergens was, was het de vraag hoe ze daar was gekomen. Dan volgde een eindeloze recon­struc­tie: heb jij haar bui­ten­ge­la­ten? Ja? Hoe laat? En heb je haar daarna nog bin­nen­ge­la­ten? Enzovoort et cetera. Toen de slot­con­clu­sie steeds vaker was: ze is binnen terwijl niemand haar heeft bin­nen­ge­la­ten, durfden we de Mexican wave aan te zwengelen: hoera! Choco is door het luikje! Na vier maanden tover­spreu­ken en gemar­chan­deer, koos de adre­na­li­ne­poes eieren voor haar geld. Het ging niet van harte. Ze sprong altijd eerst op de ven­ster­bank naast de keu­ken­deur om te kijken of er echt niemand was die ze kon raken op een zwakke plek met haar bezwe­ren­de gepiep – voor wie het gepiep van Choco niet kent: cuteness. Als wij onze rug recht hielden maar zichtbaar waren, bleef het gepiep aanhouden totdat we haar a. bin­nen­lie­ten, b. de kamer uit gingen of c. het gordijn…